Sự thể hiện chất liệu lịch sử trong tiểu thuyết Việt Nam đầu thế kỷ XXI: từ đối thoại liên văn bản đến sự hoài nghi của các đại tự sự

Chỉ số đề mục

17.81.33

Lĩnh vực nghiên cứu

602 - Ngôn ngữ học và văn học

Dạng tài liệu

Tác giả

Nhan đề

Sự thể hiện chất liệu lịch sử trong tiểu thuyết Việt Nam đầu thế kỷ XXI: từ đối thoại liên văn bản đến sự hoài nghi của các đại tự sự

Nhan đề tiếng anh

The expression of the historical materials in Vietnamese novels in the early 21st century: From intertextual dialogues to suspicion of Grand narratives

Nguồn trích

Khoa học xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội)

Năm xuất bản

2024

Số

6

Trang

657-668

ISSN

2354-172

Từ khóa

Liên văn bản, Tiểu thuyết lịch sử, Đại tự sự, Viết lại lịch sử

Từ khóa tiếng anh

Tóm tắt

Cuối thể kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, nền văn học Việt Nam chứng kiến những đổi mới mạnh mẽ chưa từng thấy trong tư duy nghệ thuật của nhà văn và cấu trúc tự sự của tiểu thuyết. Một trong những biểu hiện thú vị nhất của công cuộc đổi mới sôi động này, không hẳn là ở sự sản sinh ra những chất liệu và nhân tố nghệ thuật mới, mà lại nằm ở sự thâu nhận và "tái sử dụng" tích cực những yếu tố truyền thống - đặc biệt là các yếu tố lịch sử và yếu tố tự sự dân gian. ở đây, dưới ánh sáng liên văn bản, chúng tôi muốn hướng đến quá trình xâm nhập, tái sinh và chuyển hóa mạnh mẽ của chất liệu lịch sử, những cấp độ và mô thức diễn giải lịch sử trong tiểu thuyết Việt Nam từ 2000 đến nay, như là một góc chiếu cho việc quan sát những chuyển động nội tại của cấu trúc tiểu thuyết đương đại. Từ đó, chúng tôi khảo sát hai hiện tượng tương ứng là "viết lại lịch sử" và "giễu nhại lịch sử" - như là một phần trong tiến trình "hậu hiện đại hóa" tiểu thuyết đương đại - trên tinh thần hoài nghi các "Đại tự sự" (các mô thức tư duy và kiến tạo tác phẩm có tính chất truyền thống, vững bền trước đó).

Tóm tắt tiếng anh

At the end of the 20th century and the beginning of the 21st century, Vietnamese literature saw significant unprecedented changes in the aesthetic thinking of writers and the narrative structures of novels. One of the most interesting manifestations of this innovating tendency is not necessarily found in new aesthetic materials and ingredients, but rather on the constructive adoption and "recycling" of traditional ingredients-especially historical ones and folk narrative features. In this article, under the light of intertextuality, we would like to address the robust penetration, revival and rewriting" and "historical parody" -as parts of the whole process of incredulity towards grand narratives and postrnodemise the contemporary Vietnamese novels.

Kí hiệu kho

TTKHCNQG, CVv468

File toàn văn

Xem toàn văn

Tài liệu tham khảo

[1] Wheeler L Kip (2015), Literature terms and definitions,https://web.cn.edu/kwheeler/lit_terms_H.html
[2] Trần Ngọc Hiếu (2012), Khúc ngoặt ngôn ngữ của lý thuyết trò chơi hậu hiện đại,Tạp chí Văn hóa Nghệ thuật
[3] Trần Đình Sử (2008), Văn học như là tư duy về cái khả nhiên,Tạp chí Sông Hương
[4] Thu An (2015), Tiểu thuyết lịch sử: Không phải là cuộc chơi của người trẻ,http://tonvinhvanhoadoc.vn/van-hoc-viet-nam/phê-bình/2261...
[5] Phong Lê (2013), Phác thảo văn học Việt Nam hiện đại thế kỷ XX,
[6] Phan Cự Đệ (2004), Văn học Việt Nam thế kỷ XX,
[7] Jean François Lyotard (1984), The Postmodern Condition: A Report on Knowledge,
[8] Lại Nguyên Ân (2005), Tiểu thuyết và lịch sử,http://talawas.org/talaDB/showFile.php?res=572&rb=0102
[9] I.P. Ilin, E.A Tzurganova (2003), Các khái niệm và thuật ngữ của các trường phái nghiên cứu văn học ở Tây Âu và Hoa Kỳ thế kỉ XX,
[10] Linda Hutcheon (1984), Historiographic Metafiction: Parody and the Intertextuality of History,Johns Hopkins University Press
[11] Michel Foucault (1969), The Archaeology of Knowledge,Pantheon Books
[12] Gilles Deleuze (1968), Difference and Repetition,Columbia University Press
[13] Benedict Anderson (1991), Imagined Communities,Verso