Trong bối cảnh toàn cầu hóa sâu rộng và các thách thức an ninh phi truyền thống ngày càng phức tạp, quản lý nhà nước tại các cửa khẩu biên giới đóng vai trò then chốt, vừa là động lực phát triển kinh tế thông qua thương mại, vừa là tuyến đầu bảo đảm an ninh quốc gia. Việc nghiên cứu những tác động đa chiều của công tác quản lý này là cấp thiết nhằm nhận diện các vấn đề lý luận và thực tiễn, đặc biệt tại các địa bàn trọng điểm. Nghiên cứu này xem xét tác động của quản lý nhà nước đối với thương mại biên giới và an ninh thông qua nghiên cứu trường hợp cửa khẩu quốc tế Lào Cai, Việt Nam – Hà Khẩu, Trung Quốc. Với phương pháp nghiên cứu trường hợp điển hình kết hợp phân tích hệ thống và chính sách, tác giả phân tích thực trạng quản lý của Việt Nam tại cửa khẩu Lào Cai, trong đó có xem xét cụ thể về khía cạnh hợp tác với phía Trung Quốc tại Hà Khẩu. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng, bên cạnh những đóng góp tích cực vào tăng trưởng thương mại và duy trì an ninh, công tác quản lý tại cặp cửa khẩu này đang đối mặt với những thách thức trong thực hiện đồng thời mục tiêu phát triển kinh tế và bảo đảm an ninh, đòi hỏi các giải pháp đồng bộ về thể chế, hạ tầng và ứng dụng công nghệ. Bài viết cung cấp luận cứ khoa học và hàm ý chính sách nhằm nâng cao hiệu quả quản lý tại cửa khẩu Lào Cai – Hà Khẩu trong tình hình mới.